Introductie

Na regen komt zonneschijn

Vrijwel geen sector beweegt zo mee met de lange golven van de economie als die van het commercieel vastgoed. Voor het tweede jaar op rij werd in 2016 opnieuw een record verbroken en werd voor € 14,8 miljard  in commercieel vastgoed geïnvesteerd (kantoren, winkels, woningportefeuilles en bedrijfshallen). Kantorenvastgoed vormde de dominante categorie met 41% en wat wederom opviel was het grote aandeel buitenlandse beleggers. Nederland is in trek!

Per 1 januari 2017 staat er 6,9 miljoen m2 aan kantoren leeg (ca. 14%). In vergelijking met 2016 betekent dat een daling van 900.000 m2 en die hebben we voornamelijk te danken aan transformaties en de extreem lage rente. De overheid werkt goed mee aan het wijzigen van bestemmingsplannen met als gevolg dat een groot aantal kantoren kon worden getransformeerd naar hotels en wonen.

Vastgoedbeleggers zijn weer bereid te investeren in nieuw vastgoed maar ook in hun bestaande portefeuille. Dan blijkt toch een stuk aantrekkelijker dan beleggen in risicovolle aandelen of bijna 0% renderende obligaties.
De wens om duurzaam te ondernemen speelt hergebruik van bestaand vastgoed in de kaart. Het is “hip” om oud en lelijk vastgoed te ver-nieuwbouwen en het daarmee een tweede leven te geven. De drive om te investeren in duurzaamheid zal ongetwijfeld ook worden gestimuleerd door het feit dat vanaf 2023 nog alleen maar kantoren met een energielabel C of beter mogen worden gebruikt.

Zo draag ik mijn steentje bij

Er wordt door marktpartijen nog steeds tegen beter weten geprobeerd rechttoe rechtaan hun vastgoed te verkopen of verhuren. Dat is in mijn ogen weinig zinvol.  Er is behoefte aan nieuwe vastgoedmodellen met aandacht voor diversiteit, aandacht in het aanbod maar vooral aandacht voor de eindgebruiker. Zonder gebruiker geen cash flow en dus geen waarde. Om die reden zet ik mij graag in voor projecten die als doel hebben de leegstand in Nederland te verminderen.

Ik heb integriteit en eerlijk zaken doen hoog in het vaandel staan. Die waarden komen voor mij samen bij de RICS (Royal Institution of Chartered Surveyors). In 2013 nam ik zitting in het bestuur. Op dit moment ben ik verantwoordelijk voor de portefeuille Education & Research. Daarnaast treed ik elk jaar op als counselor en assessor voor kandidaat-leden op weg naar hun lidmaatschap (www.rics.org).

Als het je goed gaat, vind ik het je plicht om iets terug te geven aan de maatschappij. Voor mij komt dat samen in het Sint Jacobs Godshuis, een charitatief vermogenfonds (sedert 1437) dat vooral actief is in Haarlem en omstreken. Sinds 2015 ben ik lid van het College van Regenten (www.sintjacobsgodshuis.nl).

Ik sta mensen met raad en daad bij die overwegen hun eigen zaak te beginnen of actief willen worden in de wereld van het commercieel vastgoed. Deze rol vervul ik als lid van de “Outer Circle” van Van Ede & Partners in Amsterdam, een bureau voor outplacement, loopbaanbegeleiding en coaching (www.vanede.nl).

En verder? Verder ga ik gewoon door met wat ik de afgelopen jaren al deed, namelijk  zonder poespas echte oplossingen bedenken én implementeren op het gebied van commercieel vastgoed.

REAL solutions is registered as “a firm regulated by RICS”, registration no. 048710